Jean-Baptiste Rys

Geboren in een eeuw van vooruitgang

Jean-Baptiste Rys wordt geboren op 3 januari 1841 in Dottenijs (Dottignies) als tweede kind en eerste zoon van Joseph Rys en Amelia Josepha Gahide. Hij groeit op in een 19de eeuw die gekenmerkt wordt door snelle veranderingen: industrialisatie, nieuwe technologieën en een groeiende mobiliteit van de bevolking.

Toch blijft het dagelijkse leven voor gezinnen zoals dat van Jean-Baptiste vooral hard en arbeidsgedreven. Luxe is zeldzaam, zekerheid evenzeer.

Jeugd en vroege verantwoordelijkheid

Jean-Baptiste groeit op met een oudere zus Catherine en een jongere broer Leopold. Het gezin leeft eenvoudig, en al op jonge leeftijd leert hij wat werken betekent. Onderwijs is beperkt, maar praktische kennis en discipline zijn essentieel om te overleven.

Hij wordt later omschreven als een simpele werkman, een term die weinig zegt over prestige, maar veel over doorzettingsvermogen en dagelijkse inzet.

Huwelijk en gezinsvorming

Op 9 november 1868 treedt Jean-Baptiste Rys in het huwelijk met Fideline Briez, geboren op 16 augustus 1838 te Espierres. Het huwelijk verbindt opnieuw families uit de grensstreek tussen Henegouwen en West-Vlaanderen.

Jean-Baptiste en Fideline bouwen samen een groot gezin uit. Hun huwelijk vormt de basis voor een volgende, talrijke generatie Reys/Rys, verspreid over Dottenijs, Kooigem en omgeving.

Vader van een grote familie

Uit hun huwelijk worden meerdere kinderen geboren, waaronder:

• Maria Zulma Rys (°1869)
• Emma Rys (°1870)
• Jean-Baptiste Reys (°1872)

Daarnaast volgen nog meerdere kleinkinderen, wat het gezin uitgroeit tot een hechte maar omvangrijke familie.

Het onderhouden van zo'n groot gezin vraagt enorme inspanningen. Jean-Baptiste werkt hard, vaak onder zware omstandigheden, om zijn gezin te onderhouden.

Leven in een veranderende wereld

Jean-Baptiste leeft in een periode waarin de wereld zichtbaar verandert:

• spoorwegen verbinden steden en dorpen
• fotografie doet zijn intrede
• telefonie en elektriciteit verschijnen langzaam
• nieuwe ideeën over arbeid en samenleving ontstaan

Toch blijft het leven voor de meeste arbeiders onzeker. Sociale bescherming is minimaal en ziekte of ongeval kan een gezin snel in moeilijkheden brengen.

Verlies en ouderdom

Het leven van Jean-Baptiste wordt ook gekenmerkt door verlies. Hij verliest na elkaar zijn ouders, later zijn echtgenote Fideline Briez in 1915, en ziet hoe Europa in 1914 opnieuw in oorlog verzinkt.

De Eerste Wereldoorlog breekt uit wanneer hij al op leeftijd is. Hoewel hij zelf niet meer strijdt, voelt hij de gevolgen in zijn familie en omgeving.

Overlijden en betekenis

Op 6 juli 1919 overlijdt Jean-Baptiste Rys in Dottenijs, op 78-jarige leeftijd. Hij maakt net nog het einde van de Eerste Wereldoorlog mee en ziet hoe een nieuwe wereldorde ontstaat.

Via zijn zoon Jean-Baptiste Reys loopt de familielijn verder de 20ste eeuw in, richting een periode van oorlog, wederopbouw en modernisering.

Slot

Jean-Baptiste Rys belichaamt de stille kracht van zijn generatie.
Geen grote woorden, geen heldendaden — maar een leven van arbeid, verantwoordelijkheid en zorg voor zijn gezin.

Zijn verhaal vormt de brug tussen de 19de-eeuwse wereld en de moderne tijd.